Jesień według Ajurwedy – czas przemian i uziemienia
Ajurweda, postrzega jesień jako porę roku zdominowaną przez doszę Vata, czyli suchość, chłód, lekkość i zmienność, które można zauważyć w otaczającej nas naturze – opadające liście, chłodny wiatr i krótsze dni. Według Ajurwedy, te same cechy mogą przejawiać się w naszym ciele i umyśle, prowadząc do uczucia rozproszenia, niepokoju, a w ciele suchości skóry, włosów, wyziębionych stopach i strzelających stawach.
Jak równoważyć doszę Vata jesienią?
Kluczem do utrzymania równowagi jesienią jest wprowadzenie do diety i stylu życia cech przeciwnych do Vaty, czyli ciepła, wilgoci, ciężkości i stabilności, czyli co to oznacza w praktyce:
Dieta, wybieraj ciepłe, gotowane i odżywcze posiłki. Idealne będą gęste zupy, gulasze i duszone warzywa, przede wszystkim korzeniowe. Wprowadź do diety więcej zdrowych tłuszczów, takich jak masło klarowane (ghee), oliwa z oliwek czy oleje sezamowy i musztardowy, które pomogą nawilżyć ciało od wewnątrz. Surowe słatki, to nie najlepszy pomysł jesienią, zamiast tego wybierz pieczone jabłka z cynamonem lub ciepłą owsiankę na śniadanie. Unikaj potraw zimnych i lekkich.
Smaki, ajurweda zaleca, aby jesienią dominowały smaki słodkie, kwaśne i słone, ponieważ mają one właściwości uziemiające i odżywcze.
Rutyna, znowu wracamy do fundamentu, czyli – regularny tryb dnia jest niezwykle ważny, ponieważ zapewnia poczucie stabilności, którego brakuje Vacie i w tym jesiennym okresie, okazuje się to jeszcze bardziej ważne. Na początek, staraj się przynajmniej kłaść i wstawać o stałych porach. Poranek to doskonały czas na delikatną jogę, medytację. A to co zrobi fantastyczną pracę na cały dzień to automasaż ciepłym olejem sezamowym, który niesamowicie uspokoi system nerwowy.
Twoje otoczenie, zadbaj o ciepło i wilgoć w swoim otoczeniu. Jak? To idealny czas na uruchomienie nawilżaczy powietrza, kończenie dnia gorącymi kąpielami czy aromaterapią z użyciem ciepłych i uziemiających olejków eterycznych, takich jak geranium czy drzewo sandałowe, czyli zapachy, które pomogą stworzyć poczucie spokoju i harmonii.
Czego unikać, by nie wususzać i nie wychładzać organizmu?
Zimnych napojów i lodów – to nie jest zdecydowanie czas na tego typu produkty. Dlaczego? Bo osłabiają nasz wewnętrzny ogień trawienny, który jest podstawą do zadbania o nasze zdrowie.
Surowego jedzenia, zwłaszcza w nadmiarze – surowe warzywa i owoce mają chłodne właściwości, które mogą nasilać uczucie wychłodzenia i suchości. Odpuść sobie detoksy sokowe i wszelkie inne polegające na spożywaniu surowych warzyw i owoców.
Wychładzającego nabiału – zmniejsz spożycie jogurtów i kefirów na rzecz produktów, które mają działanie rozgrzewające, znowu wracamy do nieustannego dbania o nasze agni.
Pomijania posiłków i nadmiaru kawy, co będzie sprawiać, że Twoje uczucie niepokoju i rozproszenia będzie jeszcze bardziej narastać.
Jesienne rytuały mikro-regeneracji
Masaż olejem sezamowym (Abhyanga)
Jednym z najpiękniejszych jesiennych rytuałów jest masaż ciepłym olejem sezamowym. Abhyanga, bo tak nazywa się ten zabieg w Ajurwedzie, doskonale uziemia i nawilża ciało. Możesz go wykonywać rano samodzielnie, aby przygotować się do dnia, lub wieczorem, aby wyciszyć umysł przed snem. Wystarczy kilka minut, by poczuć, jak ciepły olej sezamowy otula skórę, uspokajając układ nerwowy i łagodząc suchość.
Sezonowe oczyszczanie organizmu
Jesień to doskonała pora na delikatne oczyszczanie organizmu. Nie chodzi o rygorystyczne diety, lecz o wprowadzenie do jadłospisu ciepłych, łatwostrawnych posiłków, odpowiedniej rutyny i nawyków, które zadbają o Twój spokój na resztę roku.
Wprowadzenie rytmu dnia (Dinacharya)
Rutyna i rytm to jedne z najlepszych środków balansujących Vatę, to absolutny fundament, by zadbać o układ nerwowy, zdrowy sen i dobre trawienie. Po intensywnym okresie lata, jesień daje nam wyjątkowo sporo przestrzeni na zadbanie właśnie o rytm i regularność, które odwdzięczą nam się w kolejnych miesiącach, dobrym samopoczuciem i odpornością.
Filiżanka ciepłego mleka przed snem
Jeśli masz problem z zasypianiem, spróbuj wypić filiżankę ciepłego mleka przed snem. Dodaj szczyptę gałki muszkatołowej lub kardamonu, aby wzmocnić jego uziemiające i kojące właściwości, taki ciepły kubek mleka wspomoże uspokojenie umysłu i przygotowuje ciało do regeneracji.
Wczesna jesień to więcej niż tylko zmiana pory roku. Kiedy dni stają się krótsze, a powietrze coraz chłodniejsze, natura, jak najlepszy nauczyciel, pokazuje nam, jak wygląda proces puszczania, my również możemy świadomie zrezygnować i zostawić to co nam dłużej nie służy. Jesień zachęca do zatrzymania się, do zwolnienia rytmu, odbudowania rutyn, stabilności i spokoju tak, aby z nową siłą wejść w zimowe miesiące. W ten sposób przemiana w naturze staje się zaproszeniem do naszej własnej.